राजबिराजमा पनि पतिकाे कामना गर्दै बटसाबित्री पर्व मनाईदै

राजबिराज । राजबिराजमा पनि भव्यताको साथ वटसावित्री पर्व मनाइएको छ । राजबिराज सहित बिभिन्न ठाउमा पतिको दीर्घ जीवन र सुस्वास्थ्यको कामना गर्दै विवाहित महिलाहरूले बर र पिपलको पुजा गरी वटसावित्री पर्व मनाईरहेकाे छ ।

राजबिराज स्थित पबिमाबि प्रागण, राजदेबी मन्दिर, भगवती मन्दिर सहित विभिन्न ठाउमा रहेकाे बरकाे रूख मुनि बर्तालुहरूले पुजापाठ गर्दै पतिकाे दिर्घाउकाे कामना गरेकाे छ।

ज्येष्ठ कृष्णपक्षको आमावस्यामा मिथिलाञ्चलका विवाहित महिलाले पतिको दीर्घायुको कामना गर्दै  वटसावित्री पर्व मनाउने परम्परा रहेको ब्रतालु महिलाहरु वताउँछ्न ।

“वटसावित्री पर्वमा पतिको दीघार्युको कामना वर र पीपलको पूजा गरिन्छ ।” एक ब्रतालु महिलाले भनिन् “पान, सुपारी, केरालगायत फलफूल चढाएर पूजा गर्नाका साथै पीपलको रुखमा रातो र पहेँलो धागो बेर्ने गरिन्छ ।”

वटसावित्री पर्वलाई स्थानीय भाषामा ‘वसराइत पावइन’ पनि भनिन्छ । प्राचीनकालमा सतिसावित्रीले आफ्ना पति सत्यवानको अल्पायुमा निधन भएपछि यो पूजाको परम्परा प्रारम्भ भएको जनविश्वास छ ।

वटसावित्रीको पूजाका प्रभावले सावित्रीले यमराजबाट पतिको प्राण फिर्ता ल्याएको र पति जीवित भएको प्रसङ्ग धर्मशास्त्रमा उल्लेख छ ।

यसैले मिथिलानी विवाहिता महिलाहरू दिनभरी निरहार बसी वटसावित्री पर्व उत्साह र निष्ठापूर्वक मनाउने गर्छन ।

यो पर्वमा वरको रुखमुनि ब्रह्मा, विष्णु र रुद्रसहितका देवताको पूजाअर्चना गरिन्छ । मिथिलानीहरुले  मनाउने यस पर्वमा जेष्ठ कृष्ण औँसीको एक दिनपूर्व दुलहाका घरबाट आएको सामग्रीबाट ‘गौरी नैवेद्य’ (प्रसाद सामग्री) बनाई वरकै रुखमुनि शिवपार्वतीलाई चढाएपछि व्रत विधिवत् सुरु हुने परम्परा छ ।

धानको लावा भुटेर बेसारबाट गौरी आकृति बनाई वरको रुखलाई रङ्ग्याइएको काँचो धागोले बेरेर औँसीका दिन पूजाअर्चना गरेर भोलिपल्ट बिहान नुहाइधुवाइपछि ब्राह्मणलाई भोजन गराई दक्षिणा दिएर पर्व समापन हुने बर्तालुहरुले बताए ।