चालकको लापरबाही, गति, होडबाजी र कमजोर गाडी अवस्थाले दुर्घटनामा वृद्धि

राजबिराज । राजबिराजदेखि बिराटनगरसम्म सञ्चालन हुने विङ्गर, माइक्रो बसहरूमा निरन्तर दुर्घटनाको मुख्य कारण अत्यधिक गति भएको तथ्य बाहिर आएको छ ।

चालकहरूले छिटो पुग्ने होडमा तीव्र प्रतिस्पर्धा गरिरहेका छन् र ओभरटेक गर्ने क्रममा अनावश्यक जोखिम लिएर सडक नियम उल्लंघन गर्ने प्रवृत्ति बढ्दो छ । साथै, धेरैजसो चालकहरूले यातायात संकेतको पालना नगर्ने, गति सीमालाई उल्लंघन गर्ने र सुरक्षाको ख्याल नगरी लापरवाहीपूर्ण रूपमा गाडी चलाउने व्यवहार पनि बढिरहेको छ । यसले गर्दा दुर्घटनाको जोखिम थप बढेको छ र यात्रुको ज्यान जोखिममा पर्ने अवस्था सिर्जना भएको छ ।

गाडी व्यवसायी हरूका अनुसार ५–५ मिनेटको अन्तरमा रूट परमिट दिइने प्रचलन नै दुर्घटनाको मुख्य कारक हो । यस्तो प्रणालीले चालकहरूलाई यात्रु बटुल्न छिट्टै गन्तव्यमा पुग्ने दवाव सिर्जना गर्छ, जसले गर्दा उनीहरू अत्यधिक स्पिडमा गाडी हाँक्ने गर्छन् ।

यता, सवारी साधनको अवस्था, मर्मतसम्भार, चालकको स्वास्थ्य परीक्षण, तथा प्राविधिक जाँच गर्ने जिम्मेवारी लिने सरकारी निकाय भने मौन देखिएको छ । पुराना, जीर्ण र मर्मत नगरेका गाडीहरू सडकमा गुडिरहेका छन्, जसको निरीक्षण र नियन्त्रणमा कमी देखिएको छ ।

स्थानीय बासिन्दा र यात्रुहरूका अनुसार, दुर्घटनामा ज्यान गुमाउने प्रायः निर्दोष यात्रु नै हुने गरेका छन् । उनीहरू भन्छन्, चालकको लापरबाही, अत्यधिक गति, र सवारी साधनको कमजोर प्राविधिक अवस्था जस्ता कारणले गर्दा आफूहरू जीवनको जोखिममा यात्रा गर्न बाध्य छन् । तर दोषी चालक वा सम्बन्धित व्यवसायीमाथि कडाइका साथ कारबाही नगर्ने प्रवृत्तिले मात्र समस्या समाधान नभई उल्टै झन् गम्भीर बनाएको छ । यात्रुहरूको गुनासो छ — “हामी त पैसा तिरेर सेवा लिन आएका हौं, तर हाम्रो ज्यानको मूल्य छैन जस्तो लाग्छ ।”

यात्री तथा नागरिक समाजका प्रतिनिधिहरूले तत्काल रूट परमिट प्रणाली पुनरावलोकन, गति नियन्त्रणका लागि प्राविधिक उपकरण (स्पिड गन, जीपीएस ट्र्याकिङ) को अनिवार्य प्रयोग, चालकलाई नियमित तालिम, र गाडीको प्राविधिक जाँच कडाइका साथ गर्न माग गरेका छन् । उनीहरूका अनुसार, यस्ता सुधार नभएसम्म दुर्घटना रोकथाम असम्भवजस्तै हुनेछ ।